Leuker kunnen we het niet maken, wel makkelijker

Europeanen in de bijstand

5
mr. Hans Nacinovic , Directeur-eigenaar De Legibus BV

Hans Nacinovic is oud hoofdredacteur van Grip op WWB en directeur-eigenaar van een auteurs- en adviesbureau op het gebied van de sociale zekerheid.

Meer informatie over mr. Hans Nacinovic

De Centrale Raad van Beroep heeft op 18 maart een aantal belangrijke uitspraken gedaan over het mogelijke recht op bijstand van Europeanen. Het ging in deze zaken om mensen met de nationaliteit van een van de lidstaten van de EU, de EER of Zwitserland, de zogenaamde gemeenschapsonderdanen. Hoe moet u omgaan met het rechtmatig verblijf van deze groep en een mogelijk recht op bijstand?

Gemeenschapsonderdanen mogen in principe altijd rechtmatig in een andere lidstaat verblijven. Zij mogen alleen geen onredelijke belasting vormen voor het sociale stelsel van het gastland. Daarom zijn zij ook gedurende de eerste drie maanden, de zogenaamde vrije termijn, uitgesloten van het recht op bijstand. En mensen die niet economisch actief zijn moeten in principe zelf voorzien in de kosten van hun bestaan. Wie vijf jaar lang rechtmatig in een ander land verblijft, verkrijgt het duurzame verblijfsrecht. Vanaf dat moment kunnen er geen eisen meer gesteld worden met betrekking tot de economische activiteit of de mogelijkheden om zelfstandig in het bestaan te voorzien.

Voor het recht op bijstand is de eerste voorwaarde dat iemand Nederlander is of een daarmee gelijkgestelde vreemdeling. Voor de vraag of een vreemdeling voor de bijstand met een Nederlander gelijk gesteld kan worden is het van belang of hij rechtmatig in Nederland verblijft. De moeilijkheid bij gemeenschapsonderdanen is echter dat ze zich niet bij de IND hoeven te melden, maar hun rechtmatig verblijf direct aan het Europese recht kunnen ontlenen. Gemeenten kunnen dan niet terugvallen op de besluitvorming van de IND, deze heeft namelijk veelal helemaal niet plaatsgevonden.

Als een niet-economische actieve Europeaan die nog niet het duurzaam verblijfsrecht had verworven een beroep op bijstand deed, oordeelden veel gemeenten dat daarmee niet was voldaan aan het vereiste dat in het eigen bestaan kon worden voorzien. En daarom was er geen rechtmatig verblijf in Nederland (meer) en dus kon er ook geen recht op bijstand bestaan. Dat mag niet van de Centrale Raad (LJN BZ3857, BZ3853, BZ3854 en BZ3855). Als een dergelijke Europeaan een beroep op bijstand doet, moet er een nadere afweging plaatsvinden omtrent dat verblijfsrecht en die afweging is voorbehouden aan de IND. De gemeente moet maar gaan overleggen met de IND, maar mag hier niet zelf over beslissen. Zolang de IND niets besloten heeft moet het rechtmatig verblijf worden aangenomen.

Daarmee wordt de uitvoering voor gemeenten een stuk eenvoudiger. Praktisch elke gemeenschapsonderdaan kan voor bijstand in aanmerking komen, behalve zij die hun rechtmatig verblijf aan de vrije termijn ontlenen. Maar daar wordt de uitvoering van de bijstand natuurlijk ook een stuk duurder door. Naar aanleiding van de uitspraken zijn ook al kamervragen door de PVV gesteld. Hoewel de vragen doen vermoeden dat de vragenstellers niet al te veel kennis van zaken hebben -zo vragen zij of de minister er voor wil zorgen dat al ten onrechte betaalde bijstandsuitkeringen worden teruggevorderd, terwijl de essentie van de uitspraken van de Centrale Raad is dat de uitkeringen juist rechtmatig zijn- hebben de vragenstellers wel goed begrepen dat de deur voor Europeanen om in Nederland bijstand te krijgen nu verder is opengezet.

Iets dat bij Minister Asscher niet helemaal lijkt te zijn doorgedrongen. Hij heeft namelijk per brief de Tweede Kamer geantwoord dat er in wezen niets bijzonders aan de hand is, omdat het inderdaad aan de IND is om zo nodig actie te ondernemen. Hij onderkent kennelijk niet helemaal dat het hier gaat om personen die nog helemaal niet bekend zijn bij de IND. Er zal dan ook stevig moeten worden ingezet op een aanpassing van de werkwijze van de IND zodat de IND snel tot een besluit komt als gemeenten in toekomstige zaken in overleg willen treden over een economisch niet-actieve gemeenschapsonderdaan.

wwb

Gerelateerde opiniestukken en nieuwsberichten

Reacties (5)

, door Eric Vielvoije , Client WWB Dit is niet OK
Reaktie op martin Zoetmulder;
Nee jouw idee beste martin is NIET fiar; immers de EU burger LEEFT in Nederland en heeft dus te maken met de KOSTEN van het levensonderhoud in Nederland.
Jouw idee volgende zou overigens ook inhouden dat Nederlanders op basis van de Nederlandse normbedragen in ieder ander EU land te leven.
Denk aan landen waar de kosten voor het levensonderhoud aanzienlijk lager zijn. Dit is de namelijk consequentie van jouw redenering.
Praktijkvoorbeeld; mijn partner is Britse, woont sedert 2002 in Nederland, heeft 8 jaar hier gewerkt en aan alle verplichtingen voldaan. Helaas zijn wij nu genoodzaak om een beroep te doen op een minimum uitkering.
Ook een gevalletje van "loket passieve geldbeluste mensen" ????
Voor een medewerker van de voedselbank een tendentieuze instelling! Foei martin!
, door Richard Vleugels , teammanager Dit is niet OK
"Uitvoering van beleid is te verdeeld over vele
verschillende overheidsorganisaties – centraal
en decentraal." Jaarverslag 2012 Nationale Ombudsman. Versnippering van de uitvoering en de orientatie op deeldoelstellingen vragen om medewerkers met gezond verstand en handelingsruimte.
, door Jan-Willem , klantmanager WWB Dit is niet OK
Leuk zo'n uitspraak van de raad, in de praktijk hebben we er echter niet zo heel veel aan. Neem nou alle EU onderdanen met een GBA code 30, hiervan zegt de IND (op het moment dat je de status van het rechtmatig verblijf opvraagt) dat ze dit niet kunnen beoordelen omdat deze groep zich nog nooit bij de IND heeft gemeld en dat ze dus geen status hebben.
De IND geeft ook aan dat de melding bijstandsverlening er niets toe doet omdat deze mensen zich nog nooit hebben gemeld en er dus geen status ingetrokken kan worden. Feitelijk zijn we dan dus bijstand aan het verstrekken tot in lengte van dagen omdat de IND nooit en te nimmer een besluit zal nemen zolang de onderdaan zich niet eldt bij de IND.
Dat lijkt me toch niet de bedoeling
, door Berny Manspeaker , advocaat Dit is niet OK
Zou het niet beter zijn om te komen tot een gezamenlijk Europees sociaal zekerheidsstelstel en sociale voorziening stelsel??Daarmee los je dit interne Europese migratie probleem wel op.
, door martin zoetmulder , financieel analist voedselbank Dit is niet OK
Zou een fair en uitvoerbaar idee zijn mensen uit andere landen hun bijstandsuitkering te verstrekken naar de nomen en bedragen van hun land van herkomst en de bedragen door dat land te laten vergoeden (en de toekenning te laten beoordelen)?
Zo wordt Nederland geen lokketje voor passive geldbeluste mensen.

Reageer

Even geduld a.u.b.

Grip op producten

Tijdreizen naar de nieuwe Grip op Wmo 2015!

Wanneer u een abonnement heeft op Grip op Wmo kunt u nu alvast een kijkje nemen in de nieuwe Grip op Wmo 2015. Hierdoor krijgt u ook een goed beeld wat er wijzigt per 1 januari 2015.

Afbeelding
Nog geen abonnee? Neem  nu een gratis proefabonnement van één maand!

Proefabonnement

Maatwerk opleidingen

Al onze opleidingen zijn ook te volgen als maatwerk opleidingen.

Afbeelding
Lees hier meer over de maatwerkopleidingen van Kluwer Schulinck op het gebied van het sociaal domein of neem voor meer informatie contact op met:

Liesbeth Bergsma
cursus@kluwerschulinck.nl
Telefoon : 077 475 8018

Meer informatie

Voor u geselecteerd

Gratis e-mailnieuwsbrief

Afbeelding

Elke week het laatste nieuws en opinie uit het Sociaal Domein gratis in uw mailbox.

Abonneer nu!

Service

Abonnementen

Dit is Kluwer Schulinck

Kluwer Schulinck is een succesvolle, vooruitstrevende leverancier van regelgeving gedreven oplossingen ter ondersteuning van werkprocessen.

Realisatie door Liones